Nornik zwyczajny, nornik polny, polnik

Objawy: Otwory w ziemi, poobgryzana kora z drzew po zimie, poobgryzane warzywa.
Atakowane rośliny: Trawy, warzywa, drzewa owocowe i ozdobne, byliny.
Przyczyna: Nornik zwyczajny, nornik polny, polnik (Microtus arvalis) – gatunek gryzonia z rodziny nornikowatych. Ma krępe ciało, krótką głowę i tępo zakończony pysk. Jest żółtawobrunatny lub żółtawoszary, a boki, brzuch i stopy ma jasnoszare. Dorosłe osobniki mają długość 9-11 cm i osiągają ciężar do 40 g, ogon 2,5-3,5 cm równomiernie owłosiony. Nornik żyje zwykle od 4 – 5 miesięcy, dobrze pływa, ale nie potrafi wdrapywać się na drzewa. Zakłada nory w miejscach pokrytych roślinnością i nasłonecznionych. Norę tworzą liczne korytarze ziemne, spichrz i gniazdo o średnicy 10-20 cm, wysłane delikatnym sianem. Do korytarzy ziemnych prowadzą wyloty nor o średnicy 3-5 cm, które na powierzchni ziemi są z sobą połączone ścieżkami wydeptanymi przez norniki. W ciągu życia samica rodzi 6-7-krotnie, ciąża trwa 18-20 dni, po 4-9 młodych w miocie. Młode są samodzielne po 12-15 dniach, a po 3 miesiącach uzyskują dojrzałość płciową. Samce i samice opiekują się potomstwem swoim i obcym, zatem śmierć rodziców nie pociąga za sobą śmierci młodych. W miejscach nieosłoniętych przez rośliny nornik polny buduje proste, ślepo zakończone kryjówki lub przejścia, w których chowa się lub do których wciąga ścięte rośliny i je zjada. Nie zapada w sen zimowy. Pod śniegiem buduje tunele z ziemi i trawy. Część norników przenosi się do drewnianych zabudowań w ogrodach. Latem nornik jest aktywny od wieczora do rana, zimą żeruje za dnia. Jest najliczniej występującym i najgroźniejszym szkodnikiem wśród gryzoni. Norniki wyszukują pokarmu w promieniu 15 m wokół nory. Najpierw zjadają rośliny rosnące przy otworze wejściowym do nory, a po ich zjedzeniu przemieszczają się stopniowo dalej. Pożywieniem nornika są soczyste, niskokaloryczne rośliny, w tym trawy, marchew i buraki. Jesienią i zimą norniki zjadają duże ilości ziarna i nasion chwastów, które najpierw gromadzą w spiżarniach. Nornik polny może zebrać do 3 kg zapasów żywności, którą są nie tylko nasiona, lecz także pędy, liście i korzenie różnych roślin. Nornik polny jest też groźnym szkodnikiem drzew owocowych i ozdobnych w ogrodach. Przemieszczając się pod śniegiem dociera do pni drzew i ogryza korę do wysokości pokrywy śnieżnej- może ogołocić pień z kory na całym obwodzie. Nie gardzi też korzeniami drzew owocowych. Uszkodzone drzewka chorują lub są łamane przez wiatr
Zwalczanie nie chemiczne: Zwalczanie gryzoni może być prowadzone na kilka sposobów. Podstawowy to nie stwarzanie im dogodnych warunków do zasiedlania, czyli: usuwanie resztek roślinnych z ziemi, odchwaszczać cały ogrodowy teren, nie rozkładać ściółki pod drzewami, zasypywać, przekopywać i zalewać wodą nory w ziemi, do nor wtykać gałązki tui, liście orzecha włoskiego, pędy i liście czarnego bzu lub wlewanie wyciągu z przefermentowanych liści czarnego bzu, ząbki czosnku, trujące nasiona groszku żółtego, przerzedzać gęste płożące i niskie krzewy, zabezpieczać korę pni drzew i krzewów owocowych otulinami z perforowanego plastyku lub drobno-oczkową siatką, osłaniać przed mrozem wrażliwe rośliny (ściółką lub gałęziami świerkowymi) dopiero wtedy, gdy ziemia będzie już nieco zmrożona, szczelnie zamykać pomieszczenia. Drugi sposób to stosować nasadzenia, których obecności gryzonie nie znoszą. Do takich roślin należą: wilczomlecze, szachownice, groszek żółty (trujący również dla ludzi), gorczyca i gryka które zjedzone przez gryzonie powodują degradację wątroby, ułudka wiosenna, inkarwilla, czosnek, mięta, nostrzyk, rumianek, czarna porzeczka. Trzeci to odstraszacze akustyczne elektryczne lub poprzez wkładanie do nor preparatów odstraszających gryzonie zapachem. Czwarty sposób to różnego rodzaju łapki i pułapki chwytne. Gryzonie są bardzo nieufne i posiadają doskonały węch, dlatego łapki i pułapki jak i naczynia stosowane do wykładania trutek, muszą być wolne od jakichkolwiek zapachów, to samo dotyczy się wszelkich innych sprzętów użytych podczas wykładania przynęt i preparatów.
Zwalczanie chemiczne: Gryzonie można zwalczać chemicznie. Do zwalczania stosujemy świece dymne do gazowania nor, jak również zatrute przynęty pokarmowe. Tu należy zachować dużą i szczególną ostrożność, aby uchronić siebie i bliskich oraz zwierzęta przed zatruciem a środowisko przed skażeniem. Padłe gryzonie trzeba jak najszybciej zebrać i głęboko zakopać, żeby nie mogły zostać zjedzone przez inne zwierzęta, koty ptaki, co groziłoby to ich śmiertelnym zatruciem. Trzeba pamiętać, że trucizny używane do przygotowania przynęt są bardzo toksyczne.

Autorem fotografii jest Dieter TD. Fotografia pochodzi ze zbiorów WIKIMEDIA COMMONS